درس آزاد فارسی بخوانیم - درس 19
عيد نوروز
ما ایرانیان هرساله و درهرجای دنیا که باشیم و درآخرین روزهای اسفند ماه به استقبال بزرگ ترین و مهم ترین عید باستانی خود یعنی عید نوروزمی رویم . مادران خانه تکانی می کنند اسباب و اثاثيه ی کهنه را نومی كنند. سبزه ی عید می کارند و برای بچه ها لباس نو می خرند. به روزهای پایانی سال هم که نزدیک می شویم ٬ مراسم دیگری مانند چهارشنبه سوری وپنج شنبه ی آخر سال را برگزار می کنیم .در کتاب های كهن و تاریخی کشورمان آمده است که برای اولین بار یکی از پادشاهان ایرانی به نام جمشید در هفت هزار سال پیش روز اول فروردین را نوروز (یعنی روز نو) اعلام کرد و از همه ی مردم خواست این روز بزرگ را جشن بگیرند . از امام صادق (ع) نیز نقل است که : خداوند در روز اول فروردین کره ی زمین را آفرید و حضرت آدم را خلق کرد ٬ آفتاب نیز برای اولین باردر اين روز به زمین تابید و به آن نور و انرژی بخشید و خداوند به گیاهان هم دستور رویش داد .
با نزدیک شدن به واپسین دقایق سال و لحظه ی آغاز تحویل سال نو همه ی اهل منزل دور سفره ی هفت سین – هفت چیز را که اول آنها با ((سین)) شروع می شود – می نشینند و دعای مخصوص تحویل سال نو را می خوانند . با تحویل شدن سال نو ٬ افراد خانواده فرا رسیدن این عید بزرگ و باستانی را به یکدیگر تبریک می گویند و به خانه ی همسایگان و افراد بزرگ تر مانند پدر بزرگ ها یا مادر بزرگ ها می روند و به آن ها نیز آغاز رویش دوباره زمین و نو شدن سال را تبریک می گویند .
بزرگتر ها نیز برای به یاد ماندن و شیرین تر شدن این روز های بزرگ و کهن به بچه ها ((عیدی)) می دهند و این جشن و سرور را تا سیزدهم نوروز ادامه می دهند .در سیزدهمین روز از این عید بزرگ هم همه ی خانواده های ایرانی در هر جای کرهی زمین که باشند به دامان طبیعت می روند و ارزانی نعمت خدا را در رویش دوباره گیاهان و سرسبزی طبیعت گرامی می دارند .البته این جشن کهن نیز در بیشتر کشورهاي همسایه ي ایران (که در زمان های گذشته قسمتی از ایران بوده اند) نیز به همین شکل بر گزار می گردد .
وظیفه ی ما به عنوان یک ایرانی حفظ و انجام این مراسم ها می باشد ٬ تا مبادا این سنت چندین هزار ساله کهن و مبارک به دست فراموشی سپرده شود .
ساقیا آمدن عید مبارک بادت **** وان مواعید که کردی نرود از یادت ( حافظ )
* درك و دريافت:
1-سفره ي هفت سين شامل چه چيزهايي مي شود؟
2-چه كسي براي اولين بار روز اول فروردين را عيد نوروزاعلام كرد؟
3- دعاي تحويل سال نو را بگوييد؟
5-......................................................................
* واژه آموزي:
به اين كلمه ها توجه كنيد:
* خواست ، خاست
** خوار، خار
*** حياط ، حيات
اين كلمه ها از نظر گفتاري و تلفظ در هر ستون يك جور گفته مي شوند ،اما از نظر معني فرق دارند. مي توانيد معني هر كلمه را بگوييد.
* نكته ها:
متن درس را يك بار ديگر به دقت بخوانيد. كلمه هايي از درس را كه نياز به گذاشتن (تشديد) دارند را شما تشديد بگذاريد.
* گفت و شنود:
1- در روز اول فروردين خداوند چه چيز هايي را خلق كرده است؟
2- تاريخ برگزاري عيد نوروز در كشورمان به چند سال پيش باز مي گردد؟
3- نام باستاني سال 1389چه بود؟
4- نام باستاني سال 1390 چيست؟
5- رهبر معظم انقلاب امسال را چه ناميدند ؟
* فعاليتهاي ويژه:
متن درس را يك بار ديگر به دقت بخوانيد. به كارهايي كه مادرتان قبل از تحويل سال نو و در هفته هاي پاياني اسفند ماه در خانه ي شما انجام مي دهد دقت كنيد .ببينيد با متن درس مطابقت دارد يا خير؟اگر خانواده ي شما كارهاي ديگري به غير از مواردي كه در درس آمده انجام مي دهد بنويسيد و به كلاس گزارش دهيد.
* يك نكته ي جديد با یک شعر زیبا:
ايرانيان قديم و نیاکان ما براي شمارش سال ها به ترتیب از نام 12 حيوان استفاده مي كرده اند كه اين شعر كهن و قديمي چنين است:
موش و بقر و پلنگ و خرگوش شمار ******* زين چار چو بگذري نهنگ آيد و مار
آن گه به اسب و گوسفند است حساب ****** حمدونه و مرغ و سگ و خوك آخركار
چار=چهار حمدونه= ميمون
* هفت سین و نشانه های آن
گفته اند که هفت سین دارای چندین نشانه از برتری اهورا مزدا (خوبی ونیکی ها) براهریمن (شیطان)است.
@ سیب : نشانه ی دوستی و علاقمندی به هم دیگر است.
@ سرکه : نشانه صبر و شکیبايی است.
@ سیر : نشانه ی تندرستی و سلامتی است.
@ سبزه : نشانه ی شکرگذاری از خدا در رویش دوباره طبیعت است.
@ سماق : نشانه ی آغاز دوباره زندگی است.
@ سمنو : نشانه ی سلامتی است.
@ آب : آب سمبل و نشانه ی روشنی و پیروز دلی و آرزوی داشتن قلب و دلی به زلالی آب می باشد.
@ آیینه : نشانه ی روشنایی در سال جدید است.
@ قرآن : نشانه ی برکت سفره ها و روزی خواستن از خداست.
@ ماهی : نشانه ی تازگی ، شادابی و تکاپو است.
@ شمع : نشانه ی فروغ و روشنایی است.
@ سکه : نشان ثروت و دارندگی برای سال جدید است.
@ اسپند : به معنای مقدس و پاک و نشانه ای برای دور کردن چشم بد است.
@ شکر و شیرینی : آرزو برای شیرین کامی همیشگی افراد خانواده است.
@ نارنج : نارنج شناور در میان آب نشانه ی زمین بر روی آب است که به معنای دوری از رنج و سختی در سال جدید است.
@ تخم مرغ : نشانه ی آفرینش و یادآوری قدرت خداوند می باشد.
@ نان : نشانه ی برکت و رونق روزی است.
همه ی این لوازم و چیزها بر سفره ای پارچه ای سفید رنگ در بالای منزل پهن می کنند و همه ی افراد خانواده در هنگام تحویل سال نو دور آن جمع می شوند و با خواندن دعای تحویل سال نو، خوبی، سلامتی، برکت، طول عمر و ... از خداوند می خواهند. این سفره تا سیزده روز در منازل پهن و گسترده می ماند.
امید است که همه سالي سبز و پر برکت در پیش رو داشته باشید.
